Liefhebben – een kunst, een kunde

Erich Fromm [1900-1980] geldt als een der belangrijkste denkers over mens en maatschappij van onze tijd. Met werken zoals «De angst voor vrijheid», «De zelfstandige mens» en «Een kwestie van hebben of zijn» had hij een fundamentele invloed op het wereldbeeld en de geesteshouding van de moderne mens. Zijn wereldberoemde en succesvolste hoofdwerk is «Liefhebben – een kunst, een kun de». Dit boek is geen simpele handleiding voor de liefdeskunst, maar een diepgaande visie op liefde als een integraal en integrerend deel van de menselijke persoonlijkheid en het menselijke bestaan. Daarmee is het tegelijk een pleidooi voor en een aansporing tot toewijding, bescheidenheid, durf en zelfontplooiing als basisvoorwaarden voor de groei van echte liefde. Fromm schrijft: «Is liefhebben een kunst? Zo ja, dan zijn kundigheid en inspanning vereist om deze kunst te leren beheersen. Of is liefde slechts een prettige sensatie, een ervaring die ons alleen maar toevallig ten deel valt als we geluk hebben? – In dit boek gaan wij uit van het eerste standpunt, hoewel de meeste mensen ongetwijfeld die tweede opvatting zijn toegedaan. Dit betekent niet dat zij liefde onbelangrijk vinden. Zij hongeren naar liefde, zij kijken naar ontelbare films over gelukkige en ongelukkige liefdes, zij luisteren naar talloze sentimentele liedjes over liefde – en toch wil vrijwel niemand aannemen dat je echt iets moet doen om te leren liefhebben. De meeste mensen stellen zich vóór alles de vraag hoe zij erin kunnen slagen door anderen bemind te worden, in plaats van zich af te vragen hoe zij zelf hun eigen vermogen tot liefhebben kunnen ontwikkelen.» «Liefhebben – een kunst, een kunde» opent de ogen voor de diepe werkelijkheid dat men niet één ander kan liefhebben als men niet ook de mens als zodanig, ja de gehele mensheid liefheeft, en uiteindelijk tevens zichzelf liefheeft. Dit boek daagt aldus een ieder van ons uit tot het leren omgaan met liefde als de essentie van waarachtig mens-zijn. «Wie dit boek gelezen heeft, denkt voor altijd anders over de liefde.» – NRC Handelsblad – «Een even inspirerend als klassiek meesterwerk over de kern van ons bestaan. Elke pagina getuigt van Fromms onovertroffen analytisch vermogen, van zijn grote compassie en van zijn diepe mensenkennis.» – Fortune